Екі жыл бұрын Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың өзі іске қосқан бұл кешен жоғары технологиялық өндірістік әлеуетімен әрі сапалы газоблоктарымен нарықтағы сұранысты толыққанды өтеп тұр. Бұл жоба заманауи индустриялық инфрақұрылым мен білікті кадрлардың табысты үйлесімі.
Еліміздің құрылыс индустриясындағы маңызды секторлардың бірі газбетон блоктарын өндіру саласы. «Uniton» кәсіпорнының жұмысына жүргізілген сараптама, саланың технологиялық жағынан қарыштап дамып, мамандардың біліктілігі артып келе жатқанын айғақтайды. Бұл зауыттың өнімін мамандар сараптап, отандық өндірістің әлеуетін жоғары бағалағаны ел экономикасына серпін бергені анық.
Елорданың Индустриялық паркінде орналасқан өндіріс орындарын аралаған адам еліміздегі өңдеу өнеркәсібінің кейінгі жылдары қалай өзгергенін бірден аңғарады. Бір кездері шетелден тасымалданатын құрылыс материалдарының орнына бүгінде өзімізде өндірілген өнімдер келіп жатыр. Соның бірі – газоблок шығаратын «Uniton» зауыты.
Бұл кәсіпорынның атауы құрылыс саласына қатысы бар мамандарға жақсы таныс. Себебі кейінгі жылдары тұрғын үй мен әлеуметтік нысандар құрылысы қарқын алған сайын жеңіл, жылы әрі қолжетімді құрылыс материалына сұраныс та артты. Осы қажеттілікті өтеуге үлес қосып отырған өндіріс орындарының бірі – дәл осы зауыт.

Кәсіпорын аумағына кірген сәттен өндірістің қарқыны бірден байқалады. Мұнда жұмыс бір сәтке де тоқтамайды. Құм тиелген жүк көліктері келіп жатыр, дайын өнім тиеген техникалар құрылыс алаңдарына бет алады. Цех ішіндегі алып жабдықтар да үздіксіз қозғалыста.
Зауыттың өндіріс басшысы Юрий Великановтың айтуынша, жоба бірнеше жылдық дайындықтан кейін іске қосылған.
«Зауыт құрылысын 2023 жылы бастадық. Оның алдындағы жобалау 2022 жылы жүргізілді. Кейін Қытайдан технологиялық жабдықтар жеткізіліп, монтаж жұмысы атқарылды. Өндіріс толық іске қосылып, жұмыс бастағанымызға биыл екі жыл толып отыр», дейді ол.
Бүгінде кәсіпорын тәулігіне 500-550 текше метр өнім шығарады. Жұмыс төрт ауысыммен ұйымдастырылған. Әр ауысым 12 сағатқа созылады. Төрт бригада кезекпен еңбек етеді. Мұндай жүйе өндіріс үдерісінің үздіксіз жүруіне мүмкіндік береді.
Цех ішін аралаған кезде өндірістің басым бөлігі автоматтандырылғанын аңғару қиын емес. Бір бұрышта құм арнайы бункерлерге төгіліп жатса, екінші жағында компьютер арқылы басқарылатын қондырғылар қажетті қоспаларды дәл мөлшермен араластырады. Адам қолының қатысуы азайған сайын өнім сапасының тұрақтылығы арта түскені байқалады.
Мұнда газоблок өндірудің барлық кезеңі бір тізбекке біріктірілген. Шикізат қабылдаудан бастап дайын өнімді қаптауға дейінгі жұмыс арнайы бағдарламалар арқылы бақыланады. Өндіріс мамандарының айтуынша, қоспалардың құрамы мен тығыздығы бірнеше мәрте тексеруден өтеді. Айтқандай мұнда газоблокқа қажет цемент, гипс, құм тағы басқа шикізаттың бәрі отандық өнім.
Құрылыс саласында өнім сапасы бірінші орында тұрады. Әсіресе қабырға материалдарының беріктігі мен геометриялық дәлдігі маңызды. Өйткені бірнеше миллиметрлік ауытқудың өзі құрылыс барысында қосымша шығынға әкелуі мүмкін.
«Aydin yapi group» құрылыс компаниясының Құрылыс қауіпсіздігі инженері Марс Нәшірұлы газоблоктардың сапасына тоқталып, оның артықшылықтарын атап өтті.
«Қазір «Uniton» зауыты шығаратын газоблоктардың сапасына қатысты күмән жоқ. Инженер ретінде өнімнің геометриялық дәлдігіне ерекше мән беремін. Мұнда мемлекеттік стандарт талаптарына сай миллиметрлік дәлдік сақталады. Мұндай материал құрылысшылардың жұмысын жеңілдетіп қана қоймай, ғимарат сапасын да көтереді», дейді маман.
Расымен де қазіргі құрылыс нарығында уақыт пен сапа негізгі өлшемге айналған. Қабырғаның тез қалануы, ерітінді шығынының азаюы, ғимараттың жылуды жақсы ұстауы секілді талаптар газоблокқа деген сұранысты арттырып отыр.
Зауыттағы тағы бір назар аударарлық мәселе – кадр даярлау жүйесі. Өндіріс орындары көбейген сайын білікті маман тапшылығы жиі айтылады. Ал мұнда мәселені өзінше шешкен.
«Бізге келген қызметкерлерді өзіміз оқытамыз. Арнайы тәжірибеден өткізетін жүйеміз бар. Жаңа адам үш айлық тағылымдамадан өтеді. Міндетті түрде белгілі бір оқу орнын бітіру шарт емес. Ең бастысы – жұмыс істеуге ынтасы болса болғаны, қалғанын өндірістің өзінде үйретеміз», дейді Юрий Великанов.
Ауысым шебері Дәулет Әлиасов та осы пікірді қуаттайды.
«Бұл салада тәжірибе ерекше маңызды. Кәсіпорынның өз оқу жүйесі қалыптасқан. Менің өзім осы өндірісте ұзақ жылдан бері еңбек етіп келемін. Қазір бір ауысымның жұмысын үйлестіремін. Жастарға тәжірибе үйретіп, өндіріс мәдениетін қалыптастыруға көңіл бөлеміз», дейді ол.
Шынында, зауыттағы жұмысшылардың әңгімесінен өндірістегі сабақтастық анық сезіледі. Бірі жас маман болса, енді бірі ондаған жылдық тәжірибесі бар қызметкер. Мұндай ортада өндіріс мәдениеті де, кәсіби жауапкершілік те қалыптасады.
Кәсіпорында еңбек жағдайына да көңіл бөлінген. Орташа жалақы көлемі шамамен 400 мың теңгені құрайды. Қызметкерлер тегін тамақпен қамтамасыз етіледі, арнайы көлікпен тасымалданады. Мұның бәрі кадр тұрақтылығын сақтауға ықпал етеді.
Кейінгі жылдары еліміз құрылыс материалдарын ішкі нарықта көбірек өндіруге басымдық беріп келеді. Себебі тұрғын үй құрылысы көлемі ұлғайып, жаңа мектептер, ауруханалар мен өндірістік нысандар салынып жатыр. Мұндай жағдайда құрылыс материалдарын сырттан тасымалдауға тәуелді болу экономикалық тұрғыдан тиімсіз.
Осы тұрғыдан алғанда, Индустриялық парк аумағындағы «Uniton» зауытының маңызы айқын көрінеді. Мұнда тек газоблок шығарылып жатқан жоқ. Мұнда өндіріс мәдениеті қалыптасып, жаңа мамандар тәрбиеленіп, отандық өнеркәсіптің нақты әлеуеті көрініс тауып отыр.
Зауыт цехынан шығып бара жатқанда дайын өнім тиелген жүк көліктері назар аудартады. Бірнеше күннен кейін бұл блоктар жаңа тұрғын үйдің немесе әлеуметтік нысанның қабырғасына айналуы мүмкін. Ал оның бастауы дәл осы жерден – Индустриялық парктегі үздіксіз жұмыс істеп тұрған өндіріс желісінен басталады.