Іс-шараға Ресей Федерациясы Үкіметінің төрағасы Михаил Мишустин, Беларусь Республикасының Премьер-министрі Александр Турчин, Қырғызстанның Министрлер кабинетінің төрағасы Адылбек Қасымалиев, Тәжікстан Премьер-министрі Кохир Расулзода, Өзбекстан Премьер-министрі Абдулла Арипов, Түрікменстанның Білім министрі Джумамырат Гурбангелдиев қатысты.
Олжас Бектенов өз сөзінде Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ресей Президенті Владимир Путиннің, сондай-ақ Достастыққа мүше барлық елдер көшбасшыларының тікелей қолдауымен және қатысуымен креативті индустриялар мен мәдени байланыстар саласындағы ынтымақтастықты дамыту ТМД-ның күн тәртібіндегі неғұрлым өзекті әрі сұранысқа ие бағыттарының бірі болып қала беретінін атап өтті.
Қазақстан мәдениет пен шығармашылық қызметті қолдауды мемлекеттік саясаттың негізгі басымдықтары деңгейінде бекіте отырып, аталған жұмысқа дамудың стратегиялық бағыты ретінде мән береді.
«Биыл наурыз айында Қазақстанда өткен жалпыұлттық референдум қорытындысы бойынша жаңа Конституция қабылданды, ол 1 шілдеден бастап күшіне енеді. Жаңа Ата заңымыз мемлекеттілікті нығайтуға, «Заң мен тәртіп» қағидаты негізінде Әділетті және Озық Қазақстанды құруға бағытталған. Ұлы даланың мыңдаған жылдық тарихының сабақтастығы алғаш рет конституциялық деңгейде бекітілгенін атап өткім келеді.
Мамыр айында Астанада өткен «Алтын Орда» дала өркениетінің моделін зерттеуге арналған халықаралық симпозиум маңызды оқиға болды, оған әлемнің 20-дан астам елінің тарихшысы мен мәдениеттанушысы қатысты.
Одан бөлек жаңа Конституцияда зияткерлік және шығармашылық қызметті қорғауға кепілдік берілген. Осы негізде Қазақстанда креативті индустрия қарқынды дамып келеді. Жаңа нарықтар, жаңа жұмыс орындары қалыптасып, ұлттық креативті өнімді экспорттау мүмкіндіктері кеңейтіліп келеді», деп атап өтті Олжас Бектенов.
Бүгінде мәдениет пен креативті индустриялар экономикалық өсудің маңызды факторларына айналып отыр. Елімізде креативті индустрия 40-тан астам қызмет түрін қамтиды, салада 150 мың адам еңбек етеді. Креативті сектордағы жалпы қосылған құн көлемі кейінгі жылдар ішінде төрттен біріне артып, 3 млрд долларды құрады.
Қазақстан кино, музыка, дизайн, ойын индустриясы мен цифрлық контентті дамытуда айтарлықтай нәтижелер көрсетіп отыр. Сондай-ақ креативті саланың өсуін халықаралық рейтингтер де растайды. Қазақстан Дүниежүзілік зияткерлік меншік ұйымындағы позициясын дәйекті түрде жақсартып келеді, оның ішінде Жаһандық инновациялық индекс көрсеткіштері де бар. «Креативті нәтижелер» бағыты бойынша еліміз 2025 жылы 32 позицияға көтерілді.
«Бұл тұрғыда Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығына қатысушы елдердің креативті индустриялар қауымдастығын құру жөніндегі бастамасы ерекше маңызға ие. Бұл формат бірлескен жобаларды жүзеге асыру, тәжірибе алмасу және креативті өнімдерді ілгерілету үшін жағдай жасауға бағытталған», деп атап өтті О.Бектенов.
Бүгінде еліміз креативті сектордың инфрақұрылымын жүйелі түрде нығайтып отыр. Қажетті заңнамалық база қалыптастырылды. Былтыр Креативті индустрияларды дамыту қоры құрылды. Оның қызметі авторларды, шығармашылық командаларды және кәсіпкерлерді бәсекеге қабілетті өнімдер әзірлеуде, соның ішінде жоғары экспорттық әлеуеті бар жобаларды жүзеге асыру барысында қолдауға бағытталған. Еліміздің барлық өңірінде жастардың шығармашылық бастамаларын жүзеге асыруға және кәсіпкерлікті дамытуға жағдай жасайтын креативті хабтар жұмыс істейді.
Олжас Бектенов жасанды интеллект экономиканың барлық секторларын дамытудың негізгі элементіне айналатынын атап өтті.
Елімізде 2026 жыл Мемлекет басшысының Жарлығымен Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жарияланып, алдымызға қоғамдық өмірдің барлық саласын жаппай цифрландыру міндеті қойылды. Бүгінде жасанды интеллект контент жасау тәсілдерін түбегейлі өзгертіп, шығармашылық мүмкіндіктерді де кеңейтіп, мәдени өнімдерді ілгерілетудің жаңа арналарын қалыптастырып отыр. Мысал ретінде, AI-технологиялар көмегімен бейнегенерациялау саласындағы әлемдік көшбасшылардың бірі саналатын «Higgsfield» компаниясы аталды. Отандық «цифрлық сыңармүйіз» стартапының тәжірибесі біздің азаматтарымыздың таланты мен құзыреттері тек сұранысқа ие болып қана қоймай, технологиялық нарықтарда жаңа трендтер қалыптастыра алатынын дәлелдеп отыр.
Үкімет басшысы елімізде мәдени мұраны цифрландыру бағытында ауқымды жұмыс жүргізіліп жатқанына назар аударды. Тарихи маңызы бар бірегей нысандарды сақтау мақсатында жоғары дәлдіктегі LiDAR – сканерлеу және 3D-мұрағаттау технологиялары қолданылатын ұлттық платформа – Цифрлық көшірмелер банкі іске қосылды. Жоба елдік және халықаралық маңызы бар тарихи-мәдени нысандарды қамтиды. Олардың қатарында ЮНЕСКО қорғауына алынған Қожа Ахмет Ясауи кесенесі, Тамғалы шатқалының петроглифтері, Маңғыстау облысының жерасты мешіттері және басқа да археологиялық ескерткіштер бар.
Осы бағытта E-Museum платформасы дамып келеді, оған 300 мұражай қосылған, ал цифрлық каталогке ондаған мың мұражай экспонаты енгізілген. «Қазақ киносының алтын қорын» қалпына келтіру жұмыстары жалғасуда: кейінгі жылдары өткен ғасырда түсірілген 43 фильм цифрлық форматқа көшірілді.
Олжас Бектенов цифрландыру шекараға қарамастан миллиондаған адам үшін өзара іс-қимылдың жаңа мүмкіндіктерін аша отырып, мәдени және тарихи нысандарға қолжетімділікті кеңейтетінін атап өтті. Жаңа цифрлық кеңістікті дамытумен қатар ТМД аясындағы мәдени ынтымақтастықтың дәстүрлі нысандары: көрмелер, фестивальдар, гастрольдік алмасулар және мәдениетаралық диалогті нығайтуға бағытталған басқа да іс-шаралар маңызды болып қала береді. Осы оқиғалардың әрқайсысының артында шығармашылық қоғамдастықтың зор еңбегі жатыр. Соның нәтижесінде мәдениет жаңа сипатқа ие болып, кең аудиторияға жол тауып, заманауи экономиканың ажырамас бөлігіне айналып отыр.
